Vorige pagina    Harmony Assistant    Volgende pagina 
 

Inleiding
Producten
Wat is er nieuw ?
Handleiding
Notatie
Geluidsweergave
Apparaten/scripting
Virtual Singer
Algemene punten
Snelle werkwijze
Nootvormen
Gregoriaans
Jazz Scat
MIDI & ABC
Regels voor het schrijven
Technische achtergrond
Instellingen
SAMPA notatie
FAQ
Overzicht van de commando's
Real Singer
Inleiding
Opnemen van de stem
Bijstellen van de stem
Geavanceerd opnemen
Fonetische bijstellingen
Technische achtergrond
Bibliografie en dankwoord
FAQ
Software licentie
Technische ondersteuning
Appendices
Afdrukbare handleiding


Gewijzigde hoofdstukken:
In het Engels:

 

RealSinger

Factoren om rekening mee te houden bij het

opnemen voor RealSinger



Ruisfactoren

Omgevingsruis

Als een kort durende ruis uw opname verstoort, maak dan direct een nieuwe opname. Heeft u metgezellen bij u, suggereer hen dan om elders te gaan zitten. Als zij een kleine beweging maken, die u niet opvalt, dan kan dit nog steeds hoorbaar zijn in de opname. Ja, de vriend die achter u zit, kan aan het giechelen zijn, terwijl u een opname maakt...

Brom door wisselspanning

De wisselspanning (AC, Alternating Current) van uw land heeft een frequentie van 50 of 60 Hz. Deze frequentie voert de boventoon in het vocale gebied, in het bijzonder bij 150Hz (180Hz). Hier rechts staat het spectrum van de brom van de wisselspanning in een niet goed ingerichte omgeving. Het is erg belangrijk om de brom van de wisselspanning te verminderen, want het is erg moeilijk om dit geluid weg te halen, zonder uw stem te vervormen.

Als u een schootcomputer gebruikt, dan is het overschakelen op de batterij de eenvoudigste manier om de brom te vermijden. Zorg ervoor dat er geen apparaten zijn aangesloten. Als u apparaten heeft aangesloten, ontkoppel de kabels dan als de machine uitstaat. Zorg ervoor dat zij niet aan de computer hangen. Als de stekker niet geaard is (bijvoorbeeld omdat het stopcontact geen voldoende uitstekende aarden heeft), zorg dan voor een goede aarding.

Sommige microfonen zullen als u hen vasthoudt veel brom van de wisselspanning opvangen. Als dat het geval is, plaats de microfoon dan op een houder en houd hem niet langer vast. Als u geen houder heeft, maak hem dan vast aan een houten stok en plak hem dan vast aan de achterkant van een stoel. Wees hier erg nauwkeurig in. Omdat een microfoon gemaakt is om hem in de hand vast te houden, betekent niet altijd dat dit noodzakelijk is of zelfs moet. Als u een headset microfoon gebruikt, kijk dan of de brom minder is als u de headset afdoet.

Wees er zeker van dat de microfoonkabel niet vlak langs een wisselspanningskabel loopt. Er kunnen ook wisselspanningssnoeren in de vloer zitten, dus bewegen met de microfoonkabel kan dan ook helpen. Als u er een gebruikt, dan geldt hetzelfde voor het snoer tussen de computer en het cassettedeck. Het is erg belangrijk om uit de buurt te blijven van apparaten met een motor, zoals plafondventilators. 

Machinegeluiden

Als u een ruisspectrum ziet die eruit ziet als die hierboven, maar de basisfrequentie van uw wisselspanning is niet de eerste piek, dan is de bron van de ruis waarschijnlijk een apparaat met een motor. Machinegeluiden komen algemeen voor. U heeft uzelf al geleerd om uw koelkast te negeren, de verwarming, ventilatie, computerventilatoren en tikkende klokken. Maar als zij aanwezig zijn, dan komen zij ook in uw opname. Probeer, als dat kan, alle machines uit te zetten - en vergeet niet hen later weer aan te zetten! Als u veel ruis heeft, dat verdeeld is over het hele spectrum, dan kan dat veroorzaakt worden door lucht die door een ventilatiesysteem stroomt.

Systeemruis

Sommige ruis wordt veroorzaakt door de elektrische eigenschappen van uw systeem. Als deze ruis klein is, dan kan RealSinger hem analyseren en het effect ervan verminderen. Maar als de systeemruis te groot is, dan moet u een andere opnamemanier vinden.

Als de geluidskaart van uw computer slecht is, dan kan hij last hebben van de elektrische ruis van de omliggende computeronderdelen. Deze komen dan ook in uw opname. Dit is vooral het geval als u een microfoon gebruikt die direct op de microfooningang van de computer is aangesloten. Als u alle andere bronnen van ruis heeft geŽlimineerd en u nog steeds veel onverklaarbare ruis overhebt, dan kan deze aansluiten het probleem zijn. Probeer dan uw stem op het cassettedeck op te nemen, of gebruik een voorversterker. Sluit de line-out dan aan op de line-in van uw computer, in plaats van op de microfooningang. Let op dat andere opname apparatuur vaak een ander soort microfoon gebruikt, dan die welke op computers wordt aangesloten.

Als u een cassettedeck gebruikt, dan is het beter om high-bias of metaalbanden te gebruiken en de ruisreductie aan te zetten. Gebruik nooit de automatische instellingen voor het opnameniveau. Maak ook nooit gebruik van een "ingebouwde" microfoon van een recorder.

Factoren voor geluidskwaliteit

Equalization

De menselijke stem omvat belangrijke frequentie componenten die een breed bereik hebben. De basis toonhoogte van gezongen noten ligt beneden de 500Hz (nog lager dan de mannelijke stem) en heeft belangrijke boventonen met hogere frequenties. Het bereik tussen de 2-6KHz omvat frequenties die kleur en klank aan de stem geven, vooral bij sommige medeklinkers en overgangen.

Wees er zeker van dat uw microfoon een juiste gevoeligheid heeft op dit spectrum. Als de microfoon gevoelig is voor alleen lage frequenties, maar hij heeft een kunstmatige versterking voor hogere frequenties, dan zal uw opname te hel klinken. Sommige computermicrofonen die bedoeld zijn voor spraakherkenning (om woorden om te kunnen zetten in tekst) kunnen dit soort kunstmatige bereiken voor frequenties hebben. Maar zolang een microfoon het voldoende goed doet over het vocale frequentiebereik, dan is het niet nodig om een vlakke (platte) frequentieherkenning te hebben. RealSinger heeft hiervoor een equalizer.

Verzadiging en clipping

Verzadiging en clipping komt voor als het invoersignaal te sterk is. Dit kan bij de microfoon al gebeuren, maar ook op iedere plaats binnen de verwerking van het geluid plaatsvinden.

Als uw stem te luid is, dan zal de microfoon het geluid vervormen, zelfs als de elektrische uitvoer van de microfoon binnen het acceptabele gebied ligt. Computermicrofonen hebben vaak een laag dynamisch bereik. Dit betekent dat er niet veel verschil is tussen de zachtste geluiden die zij kunnen waarnemen en de ruis, en dat de hardste geluiden vaak vervorming veroorzaken. Als u voor RealSinger opneemt, dan is het belangrijk om uw stem op een gelijk volume te houden. Dit is vooral belangrijk als u een computermicrofoon gebruikt.

Professionele audiomicrofonen hebben een veel beter bereik van geluidssterkte die zij zonder vervorming kunnen opvangen. Het frequentiebereik van dit soort microfoons is echter ook groot. Dit soort microfoons wordt vaak met een voorversterker (of cassettedeck) gebruikt. Wees er zeker van dat u voldoende aandacht besteed aan de VU of andere amplitude meters van de signalen. Het is geen probleem als u kort over een limiet heengaat als het onderdeel niet belangrijk is voor dat deel van een woord, of ver afstaat van het foneem dat u wilt valideren.

Gebruik nooit de automatische instelling voor het geluidsniveau (AGC) als u opnames maakt voor RealSinger. De vervormingen die door AGC worden veroorzaakt, zijn waarschijnlijk groter dan de vervormingen die verwijderd kunnen worden. Het is daarom beter om wat meer afstand tot de microfoon te nemen, of handmatig de instellingen voor het niveau aan te passen. Draagbare cassetterecorders en memo recorders op kantoor gebruiken vaak AGC. Als u dat kunt, vermijdt dan dat soort apparaten.

Als u een signaal doorvoert naar uw computer, wees er dan zeker van dat u de juiste aansluitpluggen gebruikt. Neem nooit een signaal dat uit de aansluiting voor de luidsprekers komt. De beste aansluiting is de line-out naar de line-in.

Als u een audio editor gebruikt om digitale filters bij het opgenomen geluid te gebruiken, wees er dan zeker van dat de filters uw geluid niet clippen.

Bijzondere problemen

Moeilijke geluiden

Sommige medeklinkers zijn moeilijk om op te nemen. Dat kan zijn omdat zij zacht zijn, of omdat zij veel luchtstroom veroorzaken. In het Engels zijn dit de f, h, s, en de th (thin). U moet uw mond dan dicht bij de microfoon plaatsen, maar de luchtstroom mag de microfoon niet raken. Het helpt soms als u de luchtstroom kunt voelen wanneer u deze geluiden maakt. U kunt er dan zeker van zijn dat de microfoon op een juiste plaats staat.

Sommige andere medeklinkers zijn ook moeilijk om op te nemen, want zij zijn erg kort. In het Engels zijn dit de b, d, de harde g (go), k, en de p. Deze geluiden hebben een kort moment van hoge intensiteit dat snel terugvalt naar een kort geluid. Als zij te luid worden uitgesproken, dan zal het intensieve deel verzadigen of clippen. Als zij te zacht worden uitgesproken, dan kan het teruggevallen gedeelte niet door de microfoon opgevangen worden. Als u van nature deze medeklinkers zacht uitspreekt, dan kan RealSinger besluiten dat uw stem "te luid" is. Dit baseert hij op het deel van het opgenomen woord dat tot de medeklinker leidt. Weersta de verleiding om deze op een onnatuurlijke manier uit te spreken, als u RealSinger wilt "helpen" hen te vinden. Als u dat doet, dan zal RealSinger een onnatuurlijk geluid vinden.

Als u moeilijkheden ondervindt bij het naar tevredenheid opnemen van deze medeklinkers, of als u over het algemeen wat RealSinger van u hoort wilt veranderen, neem dan uw geluid op en gebruik dan een audio editor. U kunt dan de amplitude van het onnodige deel van het woord dat "te luid" is verminderen, waardoor een benodigd, zachter gedeelte kan worden gevonden. Meestal wordt dit niet aangeraden, omdat het bewerken van het volume in het deel van het geluid dat de gewenste foneem bevat, meestal problemen veroorzaakt bij het proces dat de ruis moet verwijderen.

Gebruiken van een audio editor

Een audio editor is een programma dat een audiobestand opent, de inhoud verandert en het resultaat naar een nieuw audiobestand exporteert. Eťn van die programma's is Audacity (voor Windows en Macintosh). Hij is beschikbaar op sourceforge.net. Naast het openen en exporteren van WAV bestanden, kan hij ook Vorbis OGG bestanden openen en exporteren. Deze bestanden kunnen door RealSinger worden gebruikt, in plaats van een live stem.

Met een audio editor kunt u:

  1. Een langdurige opname met meerdere woorden importeren en deze in de individuele woorden opdelen;
  2. Het volume of de equalizatie aanpassen;
  3. Het geluid onderzoeken op de aanwezigheid van plotselinge ruis;
  4. Verschillende effecten toepassen (niet aangeraden voor RealSinger).

Met een audio editor kunt u bronnen van ruis vinden door te kijken naar naar de amplitude en de frequentie van deze ruis. Het meest waardevolle gebruik is gedurende het onderzoek van de opgenomen wavevormen op de aanwezigheid van verzadiging en clipping. Hierom is het goed om uw opnamemethode van tevoren te testen en de resultaten met een audio editor te bekijken. U kunt dan de noodzakelijke aanpassingen in uw installatie aanbrengen. RealSinger zal dan kwalitatief goede geluiden hebben om deze als uw stem te kunnen gebruiken.

Verzadiging treedt op als er een toename in de kracht van het geluid in het opgenomen geluid een lagere toename veroorzaakt. Verzadiging is vaker wel dan niet gewenst, omdat het zeker beter is dan clipping. Maar het beste is om in RealSinger verzadiging te voorkomen, omdat de opgenomen tonen gebruikt worden in zachte en luide onderdelen. Als u met de audio editor naar de opnamen van uw stem kijkt en u ziet dat de amplitude altijd ongeveer gelijk is bij zowel harde als zachte delen, dan kunt u te maken hebben met verzadiging. (Of u bent meesterlijk in het op een gelijk volume houden van uw stem!) Probeer nu een opname te maken met een lager volume, of plaats de microfoon wat verder weg van uw mond. Wees er zeker van dat de automatische niveau instelling (AGC) niet gebruikt wordt. Bij, of vlakbij, ieder onderdeel van het woord dat gebruikt zal worden voor het foneem dient u verzadiging te voorkomen.

Rechts vindt u een aantal plaatjes (verkleind) van een audio editor. Het bovenste plaatje toont een wavevorm die correct is opgenomen. Ondanks het feit dat Virtual Singer het voorbeeld met een gelijk volume afspeelt, ziet u dat de menselijke stem in amplitude varieert.
Deze onregelmatigheden kunnen gezien worden aan de enveloppe (of buitenkant) van de wavevorm.

Het tweede plaatje is hetzelfde geluid, maar nu met verzadiging opgenomen. U kunt zien dat de onregelmatigheden aan de enveloppe, glad zijn gemaakt. Als u het spectrum zou bekijken, dan zou u zien dat sommige frequenties prominenter in de enveloppe van de wavevorm aanwezig zijn, dan vergeleken met de enveloppe van de niet verzadigde wavevorm.

Het derde plaatje toont clipping. In dit geval werd dit veroorzaakt door een te groot elektrisch signaal aan de input van de geluidskaart. U kunt zien dat de enveloppe flink afgevlakt is (de afvlakking kan zowel symmetrisch als asymmetrisch zijn).

Het vierde plaatje toont eveneens clipping, ondanks het feit dat de opgenomen wavevorm een lagere amplitude heeft dan de eerder getoonden. In dit geval is de clipping opgetreden bij de microfoon, omdat het geluid te hard was. Het elektrische signaal werd verminderd door de automatische volumeregeling van de geluidskaart. Zodra een wave geclipt is, kan hij niet meer ontclipt worden.


Links ziet u een samengesteld plaatje van twee spectra. Zij betreffen hetzelfde woord, maar zij zijn met verschillende microfonen opgenomen. De interessante regio's zijn gemarkeerd met en sterretje. Eťn van de microfonen (het paarse spectrum) heeft een sterkere opname in de tweede boventoon (derde harmonische). Dit is karakteristiek voor de verzadiging. Deze microfoon toont ook een sterkere opname in het hogere frequentiegebied -kan zijn door een kunstmatige verbetering- die het geluid helder en scherp maakt. Deze microfoon was bedoeld voor stemherkenning op een computer.

De andere microfoon was een voorversterkte dynamische microfoon, die meestal gebruikt wordt voor audio-opnames. Hij heeft een vrij goede geluidskwaliteit (het groene spectrum).



(c) Myriad - Alle rechten voorbehouden